Cédric Kleeb
Ils Verds | 05.01
Stadi social, famiglia e sanadad
Spazi d’abitar favuraivel
Duai il chantun Grischun prender mesiras supplementaras per promover spazi d’abitar favuraivel (p.ex. scumond da vendita da bains immobigliars chantunalas, intervenziuns chantunalas pli grondas en il martgà d’immobiglias)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Augment dals supplements per uffants e per scolaziun
Actualmain importan ils supplements per uffants CHF 240 ed ils supplements per scolaziun CHF 290. Duai il chantun Grischun augmentar quels?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Prescripziuns pli severas per l’agid social
Sustegnais Vus prescripziuns pli severas en la lescha d’agid social (p.ex. limitar ils supplements, sbassar il minimum d’existenza)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Augment da la reducziun da las premias
Duai la reducziun da las premias vegnir augmentada, uschia che nagin na sto pajar dapli che 10 pertschient da sias entradas disponiblas per l’assicuranza da malsauns?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Rinforzament da la planisaziun chantunala dals ospitals
Sustegnais Vus ina regulaziun pli ferma da la planisaziun dals ospitals e dal provediment da la sanadad da vart dal chantun (p.ex. concentraziun da las prestaziuns da sanadad)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Provediment medicinal da basa en las regiuns perifericas
Duai il chantun far dapli per garantir il provediment medicinal da basa en las regiuns perifericas (p.ex. cun sustegnair finanzialmain las praticas da medis da chasa)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Formaziun & scolas
Model da scola integrativ
Tenor il concept da la scola integrativa vegnan uffants cun difficultads d’emprender u cun impediments instruids da princip en classas regularas. Sustegnais Vus quai?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Promoziun da schanzas da furmaziun egualas
Duai il chantun s’engaschar pli fitg per schanzas da furmaziun egualas (p.ex. cun bons d’instrucziun da promoziun per scolaras e scolars da famiglias cun entradas pitschnas)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Promoziun da la tgira d’uffants
Duai il chantun Grischun sustegnair pli fitg finanzialmain las structuras da tgira d’uffants cumplementara a la famiglia (canortas d’uffants, scolas dal di, maisas da mezdi, euv.)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Participaziun a las taxas da studi
Duai il chantun sa participar cun almain 20 pertschient a las taxas da studi da la furmaziun professiunala superiura?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Migraziun & integraziun
Dretg da votar per persunas estras
Duain persunas estras che vivan dapi almain 10 onns en Svizra survegnir il dretg da votar e d’eleger sin plaun chantunal?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Wer eine bessere Integration möchte, sollte auch die politische Teilhabe fördern.
Recepziun directa da persunas fugitivas
Duai il chantun Grischun s’engaschar per che vegnian recepidas en Svizra dapli persunas fugitivas directamain al lieu or da champs (p.ex. en la Grezia, a Gaza; uschenumnads fugitivs da resettlement)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Promoziun da l’integraziun da persunas estras
Duai il chantun Grischun sustegnair pli fitg persunas estras da s’integrar (p.ex. cun ina promoziun extendida da la lingua, cun engaschar dapli lavureras e lavurers socials)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Prescripziuns pli severas per il dretg da natiralisaziun
Duai la lescha chantunala da natiralisaziun daventar pli severa (p.ex. pretender meglras enconuschientschas linguisticas)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Limitaziun da la populaziun
Sustegnais Vus l’iniziativa federala dal pievel che vul limitar la populaziun permanenta da la Svizra a maximalmain 10 milliuns persunas (votaziun dals 14 da zercladur 2026)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Societad, cultura & etica
Distribuziun da cocain controllada
Duai vegnir extendida en il chantun Grischun la distribuziun da cocain controllada per persunas cun ina greva malsogna da dependenza?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Eine kontrollierte Abgabe kann für Suchterkrankte wichtig sein, um den Weg raus aus der Kriminalität zu finden. Eine solche muss aber gut überwacht und mit anderen wirksamen Massnahmen kombiniert werden.
Scumond da la lingua inclusiva
Duai la lingua inclusiva a maun da stailinas u da marcaziuns sumegliantas vegnir scumandada en la communicaziun en scrit dad uffizis chantunals (autoritads, scolas)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Extensiun da la promoziun da las medias
Duai il chantun extender la promoziun da las medias (p.ex. pajaments directs a medias localas)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Eine vielfältige Medienlandschaft ist die Grundlage unserer direkten Demokratie. Dies betrifft vor allem Regionen welche eine solch hohe Sprachenvielfalt haben wie Graubünden. Diese sollte geschützt und gefördert werden.
Reducziun da la promoziun da la cultura
Duai il chantun reducir ils meds finanzials per la promoziun da la cultura?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Finanziaziun cumpletta da la chasa da dunnas
Duai il chantun surpigliar cumplettamain la finanziaziun da la chasa da dunnas a Cuira?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Bei einem gesellschaftlich so relevanten Thema wie häusliche Gewalt muss der Kanton unbedingt Verantwortung übernehmen. Es kann nicht sein, dass sich eine so wichtige Institution wie das Frauenhaus um Fundraising kümmern muss und sich nicht vollständig auf seine wichtige Aufgabe konzentrieren kann.
Finanzas & taglias
Reducziuns da la taglia
Sustegnais Vus reducziuns da la taglia sin plaun chantunal ils proxims quatter onns?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Taglia sin bains immobigliars secundars
Duai il chantun Grischun introducir en connex cun l’aboliziun da la valur da l’atgna locaziun ina taglia supplementara sin bains immobigliars secundars?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Aufgrund des Wegfalls des Eigenmietwerts werden dem Kanton Graubünden bald Millionen an Einnahmen fehlen - deshalb ist diese Ersatzsteuer wichtig. Diese sollte unbedingt zweckgebunden eingesetzt werden: für die Förderung von bezahlbarem Wohnraum, die Unterstützung von Wohngenossenschaften und als Lenkungsmassnahme im Zweitwohnungsbereich.
Bloccar l’effectiv da plazzas
Duai il chantun Grischun bloccar l’effectiv da plazzas dal persunal da l’administraziun chantunala?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Impuls fiscals per augmentar il pensum da lavur
Duai l’augment dal pensum da lavur vegnir promovì cun impuls fiscals supplementars (p.ex. cun far deducziuns resp. splitting per lavur a temp cumplain u cun promover la lavur suenter avair cuntanschì la vegliadetgna da renta)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Steueranreize für höhere Arbeitspensen sind umstritten. Eine Förderung von Vollzeit kann soziale Ungleichheiten verstärken und die Vereinbarkeit sowie die Gesundheit belasten. Die Individualbesteuerung setzt bereits Anreize – besonders für Frauen – mehr zu arbeiten und so den Fachkräftemangel zu mindern.
Economia & lavur
Introducziun d’ina paja minimala
Sustegnais Vus l’introducziun d’ina paja minimala chantunala generala da CHF 4’200 per ina plazza a temp cumplain (ca. CHF 24 l’ura)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Die Lebenskosten steigen, inbesondere die Kosten zum Wohnen und die Krankenkassenprämien, darum ist dieser Mindestlohn wichtig und gerechtfertigt.
Controlla da l’egualitad da las pajas dunnas/umens
Sustegnais Vus ina controlla pli severa da l’egualitad da las pajas da dunnas e d’umens (p.ex. en interpresas che survegnan incumbensas chantunalas)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Service Public en regiuns ruralas
Duai il chantun sustegnair pli fitg la purschida da service public (p.ex. traffic public, servetschs administrativs) en spezial en regiuns ruralas?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Impuls fiscals per domiciliar novas firmas
Duai il chantun Grischun dar impuls fiscals per domiciliar novas firmas en il chantun?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Die Ansiedlung von KMU und Clean-Tech-Unternehmen ist wichtig und kann steuerlich gefördert werden. Solche Anreize sollten jedoch an klare Nachhaltigkeitskriterien gebunden sein – entsprechende Vorgaben fehlen jedoch im Kanton Graubünden bislang.
Damain regulaziuns per interpresas
Duain il chantun e las vischnancas reducir las regulaziuns e las pretensiuns per interpresas (p.ex. quai che reguarda las prescripziuns da construcziun e las prescripziuns cunter la canera)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Sustegn da pendicularas
Sustegnais Vus in sustegn finanzial pli ferm da vart dal chantun en favur da pendicularas pitschnas e mesaunas?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Bei den Bergbahnen läuft eine Strukturbereinigung – auch wegen der Klimaerwärmung, die hohe Investitionen in Beschneiung erfordert. Pauschale Förderung greift zu kurz: Wichtig ist die Vielfalt der Skigebiete, damit nicht nur die grössten dominieren. Unterstützung sollte an klare Nachhaltigkeitskriterien gebunden sein und gezielt die Transformation zu diversifizierten Ganzjahresangeboten mit starken Sommernutzungen fördern.
Ambient & energia
Pretensiuns ecologicas per l’agricultura
Duai il chantun augmentar las pretensiuns ecologicas per surfatschas agriculas dadas a fittanza (p.ex. scumond da pesticids sintetics)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Schluccada da la protecziun da l’ambient e da la cuntrada
Duain las prescripziuns davart la protecziun da l’ambient e da la cuntrada vegnir schluccadas per amplifitgar las energias regenerablas?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Amplificaziun da l’energia eroelectrica
Sustegnais Vus l’extensiun ulteriura d’implants eroelectrics?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Protecziun dals animals da rapina gronds
Duai il chantun Grischun dar dapli paisa a la protecziun dals animals da rapina gronds (luf e luf-tscherver; p.ex. cun reducir la regulaziun preventiva dal luf)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Präventive Wolfsabschüsse sind nötig, auch zur Förderung der Akzeptanz. Der Kanton Graubünden muss jedoch ebenso die Interessen der Walderhaltung berücksichtigen, also ein Gleichgewicht zwischen Wild und Wald sichern. Wolf und Luchs erfüllen eine wichtige ökologische Funktion bei der Regulierung hoher Wildbestände. Diese Funktion wird bei präventiven Abschüssen heute leider nicht ausreichend berücksichtigt.
Impuls empè da scumonds en la politica dal clima
Duai il chantun dar per gronda part impuls e cunvegnas da finamiras empè da scumonds e restricziuns per cuntanscher las finamiras per il clima?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Es braucht eine Mischung aller zielführenden Massnahmen, also Anreize und Vorschriften. Ein Verbot neuer Ölheizungen wäre zentral und ist auch in den neuen Mustervorschriften der Kantone vorgesehen. Aktuell werden jedoch vor allem Anreize und Förderungen von Politik und Bevölkerung akzeptiert, während neue Vorschriften und Verbote eher schwerer durchsetzbar sind. Trotzdem dürfen sie nicht einfach ausser Acht gelassen werden.
Promoziun da biotops
Duai il chantun Grischun metter a disposiziun ulteriurs meds finanzials per mantegnair biotops d’impurtanza naziunala sco palids autas e palids bassas, regiuns umidas, regiuns da frega d’amfibis e lieus sitgs?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Traffic e pianificazione territoriale
Restricziun midada d’emprimas abitaziuns en abitaziuns secundaras
Duai il chantun Grischun restrenscher la midada d’emprimas abitaziuns da dretg vegl en abitaziuns secundaras?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Durch die Umwandlung altrechtlicher Wohnungen in Zweitwohnungen wird der Mangel an bezahlbarem Wohnraum zusätzlich verschärft.
Construcziun concentrada
Duain las zonas d’abitadi existentas vegnir construidas a moda pli concentrada (p.ex. surbajegiadas concentradas, edifizis pli auts)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Die Verdichtung gegen innen ist notwendig, muss aber intelligent erfolgen, damit die Lebensqualität erhalten und verbessert werden kann.
Extensiun dal traffic betg motorisà
Duai l’infrastructura per il traffic betg motorisà en il chantun Grischun vegnir amplifitgada a moda speditiva (p.ex. vias da velos)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Velofahren fördert die Gesundheit und Bewegung, verbessert die Luftqualität und erhöht die Lebensqualität im öffentlichen Raum. Attraktive und sichere Velowege brauchen wenig Platz und fördern im Alltagsverkehr den Umstieg vom Auto aufs Velo. Sie sind ein zentraler Teil meiner Tätigkeit bei Pro Velo Graubünden. Es braucht zwar einen Strauss an Massnahmen, doch der Ausbau der Infrastruktur ist einer der wichtigsten Bausteine.
Scumond da tempo 30
Sustegnais Vus in scumond da tempo 30 sin vias orientadas al traffic entaifer il vitg?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Lärm bereits heute in Quartieren und Städten eine grosse Belastung darstellt, trägt Tempo 30 wesentlich zur Lebensqualität bei und schafft ruhigere, sicherere Wohn- und Aufenthaltsräume. Ein Verbot wäre undifferenziert und fahrlässig.
Promoziun dal traffic individual motorisà
Sustegnais Vus ulteriuras mesiras en favur dal traffic individual motorisà (p.ex. engrondiment dal tunnel Isla Bella, schlargiament da la capacitad, parcadis)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Der Ausbau von Strassen führt meist nur kurzfristig zu Entlastung und erzeugt mittelfristig zusätzlichen Verkehr (induzierte Nachfrage). Der motorisierte Individualverkehr beansprucht viel Raum und verursacht hohe ökologische und finanzielle Kosten. Eine zukunftsfähige Mobilität setzt auf ÖV und Langsamverkehr: flächeneffizient, klimafreundlich und lebensqualitätsfördernd. Wichtig sind guter ÖV auch in peripheren Regionen sowie sichere Fuss- und Veloinfrastruktur.
Sistem politic & digitalisaziun
Administraziun chantunala digitala
Duai il chantun offrir ses servetschs mo pli digitalmain (princip «digital only»)?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Eine vollständige Umstellung auf digitale Lösungen kann gewisse Bevölkerungsgruppen ausschliessen oder benachteiligen.
Vegliadetgna da votar 16 onns
Duai la vegliadetgna da votar vegnir sbassada sin 16 onns en il chantun Grischun?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Commentari
Politische Entscheide, wie Bildung, Klima, Digitalisierung und Verkehr betreffen junge Menschen unmittelbar. Das Stimmrechtsalter 16 verbessert die Teilhabe der jungen Bevölkerung und fördert ihre politische Verantwortung bei der Mitgestaltung der demokratischen Prozesse.
Extensiun da la cooperaziun per il svilup
Duai il chantun Grischun extender ses engaschament finanzial quai che reguarda la cooperaziun per il svilup?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Quota per las minoritads linguisticas en la regenza
Sustegnais Vus ina quota per las minoritads linguisticas en la regenza?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Segirezza & polizia
Amplificaziun da la videosurveglianza
Duai la videosurveglianza en il spazi public vegnir extendida?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Mesiras pli severas en cas da discriminaziun tar la polizia
Duai il chantun Grischun prender mesiras pli severas en connex cun remartgas rassisticas u sexisticas entaifer la polizia?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Dapli preschientscha da la polizia
Essas Vus per ina pli ferma preschientscha visibla da la polizia?
| Na | Plitost na | Plitost gea | Gea |
|---|---|---|---|
Mantegniment da valurs
Economia da martgà liber
Co giuditgais Vus questa constataziun: «Dad in’economia da martgà liber profiteschan a lunga vista tuttas e tuts.»
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|
Tgira d’uffants a temp cumplain
Co giuditgais Vus questa constataziun: «Per in uffant èsi il meglier, sch’in genitur stat a chasa per la tgira d’uffants e quai a temp cumplain .»
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|
Puniziun da persunas criminalas
Co giuditgais Vus questa constataziun: «Punir persunas criminalas è pli impurtant che las reintegrar en la societad.»
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|
Protecziun da l’ambient
Co giuditgais Vus questa constataziun: «Igl è necessari da proteger pli fitg l’ambient, era sche quai va a donn e cust dal svilup economic.»
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|
Commentari
Sehr sinnvoll, jedoch nicht nur nach dem Giesskannenprinzip, sondern immer bedarfsorientiert. Eine Erhöhung und Ergänzung der Stipendien sollte in diesem Bezug ebenfalls geprüft werden.